„Gǃkúnǁʼhòmdímà to piękna dziewczyna z mitologii Juǀʼhoan, która czasami pojawia się w opowieściach jako pyton, a czasami jako słoń. Broni ona swojego ludu i karze złoczyńców za pomocą kolców gǁámígǁàmì, chmury deszczowej pełnej gradu oraz swojego magicznego rogu oryksa Gǃòʼé ǃHú.”
W 2007 roku korzystając z teleskopu na górze Palomar odkryto duży obiekt transneptunowy. Dostał on tymczasowe oznaczenie 2007 UK126. Kiedy jego orbitę uściślono wystarczająco dobrze, przypisano mu numer 229762, a następnie jego odkrywcy – M. E. Schwamb, M. E. Brown oraz D. Rabinowitz – nadali mu niewymawialną dla Europejczyka nazwę Gǃkúnǁʼhòmdímà. Warto kliknąć w link i posłuchać tzw. mlasków, głosek używanych przez plemiona z Namibii 🙂
7 lat później asteroida przeszła na tle jednej z gwiazd na niebie. Dzięki wielu obserwatorom ustawionym w poprzek jej „cienia” przesuwającego się po powierzchni Ziemi, określono jej nieco wydłużony kształt na około 680 km x 610 km. Jest na tyle duża, że zalicza się ją do kandydatek na planety karłowate.
Wynik obserwacji zakryciowej z 2014 roku. Rycina pochodzi z pracy https://arxiv.org/pdf/1905.04335 autorstwa J. L. Ortiz at al.
W styczniu 2018 na asteroidę skierowano Kosmiczny Teleskop Hubble’a. Na zdjęciu oprócz samego ciała głównego dostrzeżono również księżyc! Nadano mu nazwę Gǃòʼé ǃHú – oczywiście również nie do wymówienia dla mieszkańców Starego Kontynentu.
Gǃkúnǁʼhòmdímà wraz z satelitą Gǃòʼé ǃHú widziana przez Kosmiczny Teleskop Hubble w 2018 roku. Credit: NASA
Obecnie (229762) Gǃkúnǁʼhòmdímà znajduje się 5.900.000.000 km od Ziemi i przebywa w gwiazdozbiorze Oriona. W porównaniu do pobliskiej Bellatrix (γ Ori) jawi się jako punkcik świecący 15.000.000 razy słabiej! Pisząc bardziej w języku astronomów: jej jasność widoma wynosi 19,6 magnitudo.
Poniżej ledwo ledwo udany wynik obserwacji z przydomowego ogródka oraz porównanie z profesjonalnym zdjęciem z przeglądu całego niebo DSS, kiedy to asteroidy tam nie było.
(229762) Gǃkúnǁʼhòmdímà z przydomowego ogródka. Zdjęcie własne
Zdjęcie tego samego fragmentu nieba wykonane w ramach przeglądu nieba DSS2. Źródło: https://www.wikisky.org