21 lipca – Janusz
Witam we wtorek 21 lipca. Słońce wzeszło dziś o 4:54 a zajdzie o 20:38. Dziś mamy pierwszą kwadrę Księżyca. Oznacza to, że oświetlona jest prawa część jego tarczy. Przy okazji powiem o pewnym zjawisku jakie mogło być widoczne dla mieszkańców Krakowa i miejscowości w pasie od Kielc po Bielsko Białą, mianowicie przelot międzynarodowej stacji kosmicznej ISS na tle tarczy Księżyca. Stacja Kosmiczna krąży nad naszymi głowami na wysokości 400 km z prędkością 28 tysięcy km/h. Pełne okrążenie Ziemi zajmuje 90 minut więc podczas doby astronauci na pokładzie widzą 16 wschodów i 16 zachodów Słońca. Patrząc z Ziemi widzimy czasem, że przelatuje ona na tle tarczy Słońca lub Księżyca. Dla danego miejsca jest to rzadkie zjawisko w dodatku krótkotrwałe. Dzisiejszy przelot na tle Księżyca oglądany z Krakowa trwał siedemdziesiątych sekundy. Szerokość pasa z którego to zjawisko można było obserwować miało tylko 46 km szerokości. Na stronie transit finder com możecie sami sprawdzić czy w najbliższym czasie będzie miał miejsce podobny przelot. 28 lipca o 14:56:10 będzie widoczny przelot ISS na tle tarczy Słonecznej, który potrwa tylko osiemdziesiątych sekundy. Przypominam tylko że nigdy nie wolno patrzeć na słońce przez lornetkę, lunetę albo teleskop, jeśli nie posiada specjalnych filtrów słonecznych. Grozi to utratą wzroku. Osobiście dwukrotnie udało mi się uchwycić przelot ISS na tle tarczy słonecznej. Orbita, po której porusza się Stacja co jakiś czas zostaje podniesiona inaczej w końcu spadłaby na ziemię, dlatego czasy tranzytów mogą ulec zmianie. Nad naszymi głowami latają tysiące sztucznych satelitów. Od wspomnianej Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, przez satelity serii Starlink po satelity geostacjonarne. A po czym poznać, że to co widzimy to satelita? Zasada jest prosta: jeśli porusza się po niebie i mruga to samolot lub helikopter, a jeśli nie mruga to sztuczny satelita Ziemi. Na stronie heavens-above można sprawdzić godziny przelotów wybranych satelitów. A jeśli chodzi o pozostałe obiekty widoczne na niebie to już nie musimy sprawdzać. Bo od wielu dni na wieczornym niebie króluje jasna Wenus a przed wschodem Słońca pojawia się Saturn i Mars. Wystarczy tylko czyste niebo i odrobina chęci do nocnych obserwacji. Bo jak pisał Mikołaj Kopernik w swoim dziele „De Revolutionibus” … „a cóż piękniejszego nad niebo, które przecież ogarnia wszystko co piękne” Pogodnych nocy i owocnych obserwacji!